Bütün Avrasya coğrafyasında çok önemli gelişmeler olsa da yılın bu son günlerinde, dördüncü yılını doldurmak üzere olan Rusya-Ukrayna savaşını değerlendirmek istedim.
2025 yılı, Trump’ın yeniden iktidara gelmesiyle birlikte, Batı dünyasındaki bölünmüşlüğü gözler önüne serdi. Zira, Biden yönetiminin Avrupa’da nüfuzu arttırmaya, Rusya’yı çevrelemeye ve bu eksende Ukrayna’yı ileti karakol olarak kullanmaya çalışma politikasından farklı olarak Trump, “Bu savaş benim savaşın değil” diyor ve savaşı ne pahasına olursa olsun (Rusya’ya tavizler pahasına da olsa) sona erdirmeye çalışıyor.
Ancak İngiltere ve Almanya’nın başını çektiği ülkeler, Rusya’yı yıpratma politikasını açık şekilde savunuyor ama ABD olmadan Rusya’ya karşı mücadele edecek güce henüz sahip olmadıklarından, ABD yönetimini Rusya’yla mücadeleye ikna etmeye çalışıyorlar. Ukrayna yönetimi ise Avrupa ile paralel çizgide.
‘YAPICI GÖRÜŞME’
Önceki gün ABD’de düzenlenen Trump-Zelenski görüşmesi bu atmosferde gerçekleşti. Trump bu sefer şubat ayındaki görüşmede olduğu gibi Zelenski’yi kameraların önünde küçük düşürmeye çalışmadıysıysa da Zelenski’nin beklentilerini karşılamadığı, ortak basın açıklamasındaki tavrında da açıkça görüldü. Zaten bu görüşme öncesinde de Trump, Putin’le telefonda görüşmüş ve onunla “son derece yapıcı” bir görüşme yaptığını vurgulamıştı. Bu, Ukrayna yönetiminin duymayı en son isteyeceği bir açıklamaydı.
Zelenski, ABD ve Avrupa ile kararlaştırılan barış planı tasarısını referanduma götüreceğini söylüyor. Bunun ülkedeki milliyetçi kesimlerin tepkisine karşılık “Halk böyle istedi” diyebilmek amacından kaynaklandığını söyleyebiliriz.
RUSLAR ÖNEMLİ İLERLEMELER KAYDETTİ
Ukrayna ordusu aralık ayında önemli bir karşı saldırıyla Rusları Harkov ilinin anahtarı olarak görülen Kupyansk ilçe merkezinden bir ölçüde çıkardıysa da bu başarı sahada durumu değiştirecek nitelikte değil. Nitekim Ruslar, Ukrayna’nın Donbas bölgesi ve Zaporojye ilinde son on beş günde çok önemli ilerlemeler kaydetti. Bir taraftan Ukrayna istihbaratı, “Ruslar 2026’da Dpnbason tamamını ve Zaporojye il merkezini ele geçirmeye çalışacak” derken diğer tarafta da Rus gazeteleri, Rus ordusunun 2026 yazında Zaporojye il merkezine yüklenebileceğini söyleyerek bu sözleri doğruluyor. Ruslar, Zaporojye ilinde çok önemli bir nokta olan (ve dünya tarihindeki ilk ve tek anarşist yönetim olan Mahno hareketinin merkezi olmuş olan) Gulyaypolye’nin neredeyse tamamını ele geçirdi.
Bundan sonra Rusların buradan ilerlemesinin hızlanma ihtimali var. Ruslar da sahadaki avantajlı konumunun önümüzdeki aylarda artacağı beklentisiyle ateşkese ve Batılıların barış taslaklarına pek rağbet etmiyor. Dolayısıyla 2026’ya Karadeniz’in kuzeyinde yine ateş ve kan içinde girilecek. Umalım ki yılın devamı, bu uzun savaşa bir son getirsin.
